De Bi-klup
De Bi-klup was de gangbare naam van de eerste organisatie voor biseksuelen, opgericht in 1983 als Landelijk Centrum Biseksualiteit. Samen met de activisten die zich hierbij aansloten werd al bij de eerste vergadering besloten de naam te veranderen in Landelijke Steun- en Aktiegroep Bisexualiteit. In het dagelijks gebruik bleef het echter het beter bekkende bi-klub. En dat bleef ook zo nadat in 1985 de Landelijke Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit was opgevolgd door het Landelijk Netwerk Biseksualiteit. Ook de meer regionale Stichting Werkgroep Biseksualiteit Amsterdam werd in de praktijk de Bi-klup genoemd. Er was veel overlap tussen de namen van verschillende groeperingen van de bi-beweging, wat nog wel eens voor verwarring kon en kan zorgen.
Auteur: Connie van Gils
Thema: Grassroot, Protest
Het begin van een bi-beweging: praatgroepen voor biseksuelen

Eind jaren zeventig, begin jaren tachtig van de vorige eeuw werden er in diverse steden praatgroepen voor en door biseksuelen opgericht. Soms kwamen ze samen in het plaatselijk COC- of NVSH-gebouw. Ook stichting De Kringen had speciale bi-groepen, die bij elkaar kwamen in huiskamers.

Seksueel gezien was het een tijd van vrijheid, blijheid, maar biseksualiteit lag moeilijk. ‘Je hebt homo’s, hetero’s en leugenaars,’ heette het bij de homomannen. De lesbische beweging sneerde: ‘Geld en status bij een vent, seks bij een vrouw.’ En de hetero’s vonden het niet eerlijk: ‘Beetje snoepen van twee walletjes.’

Oprichting van het Landelijk Centrum Biseksualiteit

In 1983 richtte Elske Riemersma in haar eentje maar wel officieel het Landelijk Centrum Biseksualiteit op, gevestigd te Haarlem. Op zoek naar gelijkgestemden zette ze een advertentie in dagblad De Waarheid. Daarop reageerden een aantal mensen en op 28 maart 1983 kwamen ze bij elkaar. Exit Landelijk Centrum Biseksualiteit: die avond ontstond de Landelijke Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit, in het dagelijks gebruik de Bi-klup. Steun voor elkaar en actie op landelijk niveau voor meer acceptatie, dáár ging het om. Er werd een logo ontworpen: een roze driehoek met een rode streep. De roze driehoek gaf aan dat de Bi-klup zich verwant voelde met de homo-/lesbische beweging. De streep stond voor iets eigens. Er werd contact gelegd met de al bestaande regionale bi-groepen in het land.

De eerste landelijke actie was meelopen met de demonstratie van Roze Zaterdag 1983 in Leiden met het spandoek ‘Bi is ook leuk’. In november volgde de ‘eerste landelijke manifestatie voor bisexuelen Bi is Best’. Ondanks dat in het COC aanplakbiljetten van de manifestatie door bi-fobische bezoekers van de muur werden getrokken, kwamen er 300 mensen naar het Cicsa-gebouw in Amsterdam. In dat gebouw aan de Weteringschans was destijds de Sociale Academie gehuisvest waar diverse bi-activisten werkten of studeerden en waar ook regelmatig feesten voor homo- en biseksuele vrouwen werden georganiseerd door groep 7152. Een van de doelen van de manifestatie was het oprichten van meer regionale bi-praatgroepen. Aan de wand hing een foto-expositie speciaal gemaakt voor deze dag door FOCA, Feministisch Foto Collectief Amsterdam.

Na de manifestatie was het groot feest en zong Bep Ruting, een van de organisatoren, een bi-lied met op iedere borst een button. Op de ene stond: ‘ik hou van hem’, en op de andere: ‘ik hou van haar’.

Op Roze Zaterdag 1984 in Nijmegen bemenste de Bi-klup voor het eerst een eigen standje op de informatiemarkt. Ze verkochten bi-buttons en deelden zelfgemaakte folders uit in roze en in blauw met de titel ‘HOMO? HETERO? BI!’.

De Bi-krant

In 1984 bracht de Landelijke Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit twee edities uit van de Bi-krant; de makers vermeldden alleen hun voornaam. Daarna volgde er een terugslag. De tweede landelijke manifestatie gepland voor november ging niet door. In 1985 rolde er nog één Bi-krant van de stencilmachine, het zou de laatste zijn. Probleem: tekort aan menskracht en energie.

Hetzelfde jaar nog werd de Landelijke Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit opgevolgd met een aantal nieuwe mensen als Landelijk Netwerk Biseksualiteit’ ofwel LNBi, in het dagelijks gebruik nog steeds de Bi-klup. Met nieuw elan volgde in 1986 Bi-Nieuws de Bi-krant op. In diverse verschijningsvormen hield Bi-Nieuws het vol tot 2005, bijna twintig jaar. LNBi bleef actief tot 2018 en werd opgevolgd door Bi-Plus, een organisatie die het label biseksueel niet omvattend genoeg vindt, en ook genderdiversiteit omarmt, en die zich momenteel bezighoudt met een grootschalig onderzoek naar de kwaliteit van leven van bi+ mensen. Een echte bi-beweging is er dus niet meer.

Fotocredits
Getoonde materialen komen uit het IHLIA-archief, tenzij anders vermeld. Van links naar rechts, boven naar beneden:

Toegangsbewijs ‘eerste landelijke manifestatie van bisexuelen’ (1983)

Programmaboekje ‘Eerste landelijke manifestatie van bisexuelen gehouden op zaterdag 26 november 1983: Bi is best. Bevat programma, korte art. en literatuurlijst. Van Landelijke Steun- en Aktiegroep van Bisexuelen (1983)

Rode button met daarop een zwarte lijntekening van drie rechthoekige poppetjes met daarin zwarte letters de namen 'adam adam eve'. Eronder de tekst: 'Bi is Best' (1983)

Bi-folder van Landelijke Steun en Aktiegroep Biseksualiteit ofwel de Bi-Klup (1984).

Zelfgemaakte kartonnen roze driehoek met rode viltstiftstreep. Gemaakt om uit te delen tijdens de eerste roze zaterdag in Leiden 1983 waaraan het landelijk netwerk bisexualiteit voor het eerst meedeed. Gemaakt door: Landelijk Netwerk Bisexualiteit (1983)

Bi-krant door Landelijke Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit ofwel de Bi-Klup, Haarlem. Nr. 1, (1984)

Foto van optreden Bep Ruting tijdens de eerste landelijke bi-manifestatie gehouden in het CICSO-gebouw. Op haar ene borst draagt ze een button met Ik hou van hem en op de andere een button met ik hou van haar. Rechts tegen het gordijn het logo, een roze driehoek met een rode streep. Gemaakt door: Ludy van Noord (1983)

Literatuur en bronnen

Aktiegroep van bisexuelen opgericht. Landelijke Steun- en Aktiegroep Bisexuelen.: Landelijke Steun- en Aktiegroep Bisexuelen, 1983.

Vereniging Landelijk Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit
Haarlem, Nederland (1984) 0-1; (1985) 2.

Eerste landelijke manifestatie van bisexuelen zaterdag 26 november 1983 : Bi is best. Programmaboekje, Haarlem: Landelijke Steun- en Aktiegroep van Bisexuelen, 1983. - [11] p.

Bisexualiteit; Bep Ruting.[Haarlem]: Landelijke Steun- en Aktiegroep Bisexualiteit Nederland, - [2] p.

Soms vlees, soms vis : de part-time lesbienne. Lucie Th. Vermij ; Bep Ruting ; F van den Ham. In: Homologie, 6 (1984) 3 (mei/jun), p. 5-7, 31.

Verslag bi is best [met bijdr. van Elske Riemersma ... et al.]. [Haarlem : Landelijke Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit, 1984]. – 24 p.

Gesprekken met Bep Ruting, medeoprichter van de Landelijke Steun- en Aktiegroep Biseksualiteit Nederland en met Ludy van Noort, medeorganisator Bi is Best Manifestatie en lid FOCA, Feministisch Foto Collectief Amsterdam, beiden destijds werkzaam aan de Sociale Academie gevestigd in het CICSA-gebouw.

Filter